niedziela, 10 kwietnia 2011

Jak w kontekście propozycji Fiske'a rozumieć popularną w serwisie YouTube praktykę parodiowania/pastiszu programów telewizyjnych?

Kultura postmodernistyczna w dużej mierze opiera się na "wyglądaniu". Według Fiske'a, obraz, jako podstawowy jej element nie musi zawierać żadnych głębszych treści ukrytych pod wizualną warstwą, zresztą ewentualne i tak zostaną przez postmodernizm odrzucone, a tym samym istnienie pewnych struktur (odpowiedzialnych za organizację świadomości społecznej) zostanie zanegowane. Jako rezultat takiej negacji można przywołać karierę pastiszu. Będąc środkiem stylistycznym, pastisz przerysowuje element znaczący; jest parodią pozbawioną wymiaru parodystycznego. Naśladuje styl wybranego tekstu telewizyjnego nie w celu prześmiewczym, ale po to, by wyglądać tak jak on. Parodię charakteryzuje różnica między obiektem parodii a jego parodystyczną reprodukcją - pastisz neguje tę różnicę. Pastisz nie może w żaden sposób ani zmieniać oryginału, ani różnić się od niego, czyli nie może niszczyć go, krytykować, ani parodiować. Może jedynie odzwierciedlać oryginał. Wobec tego pastisz charakteryzuje znamienna pustka, która dodatkowo dowodzi odrzucania przez postmodernizm struktur porządkujących. W konsekwencji rację bytu traci również gatunek, bo jest on jedną z metod pozwalających wbudować tekst w strukturę podobieństwa i różnicy.

Fiske powołując się na Jeana Baudrillarda, polemizuje z nim, twierdząc, że postmodernizm w takim rozumieniu, jakie proponuje Baudrillard, zawodzi na dwóch istotnych obszarach. Po pierwsze, nie dostrzega, że ludzie upośledzeni społecznie tworzą znaczenia, stymulują ich obieg społeczny i wykorzystują w codziennym życiu. Po drugie, nie dostrzega, że dominujące systemy znakowe, z których ludzie korzystają przy tworzeniu znaczeń odwróconych, nie są zupełnie pozbawione znaczeń pierwotnych, a wręcz przeciwnie. Wobec tego "pusty pastisz" nie jest możliwy, bo przeniesienie obrazu z jednego kontekstu w inny zawsze ma znaczenie i stwarza różnicę. Nie da się zeszyć dwóch oddzielnych kawałków materiału w taki sposób, żeby szew pozostał niewidoczny.

Pojawia się pytanie o miejsce w hierarchii społecznej twórców jutjubowych parodii/pastiszu. Według Fiske'a, większość społeczeństwa tworzy i zadowala się własnymi kulturami popularnymi. Kultury te są aktywne, produktywne i intensywnie przeżywane. Warto dodać, że w rozumieniu Fiske'a kultura popularna polega na czynnościach kulturowych, dzięki którym sztuka przenika do obyczaju i warunków codziennego życia, ergo: staje się powszechna.

Telewizja funkcjonuje na podobnej zasadzie, co inne ekwiwalenty kultury popularnej, funkcjonuje na dwóch płaszczyznach, finansowej i kulturowej. Stawia sobie za cel wcielenie odbiorcy do kręgu zwykłych konsumentów. Natomiast odbiorca telewizyjny jest jednocześnie twórcą znaczeń i jako formę oporu wykorzystuje medium dla własnych celów. Nie jest to jedynie postmodernistyczną negacją historii i ideologii, stanowi raczej formę oporu (buntu) przeciwko poddaniu się władzy obrazów. Poddanie się władzy obrazów wiąże się z przyjęciem informacji, które zawierają, warto zwrócić uwagę, że jeden obraz stanowi pokaźnych rozmiarów bank danych, z których można tworzyć i przetwarzać znaczenia.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz